7 audiodeskrypcji w finale konkursu Audiodeskrypcja Roku 2025 – Festiwal Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni

Ogłaszamy listę siedmiu audiodeskrypcji, które powalczą o Nagrodę Główną konkursu Audiodeskrypcja Roku 2025! 

W konkursie nagradzamy twórców i twórczynie audiodeskrypcji – autorów i autorki skryptów oraz konsultantów i konsultantki. Spośród trzydziestu siedmiu audiodeskrypcji zakwalifikowanych do pierwszego etapu konkursu, Jury wybrało siedem finałowych utworów, które teraz zostaną poddane głosowaniu Publiczności. Od 10 sierpnia do 10 września osoby niewidome i słabowidzące zarejestrowane w portalu filmowym Pociąg mogą oddać swój głos na audiodeskrypcję, która ich zdaniem powinna zwyciężyć w konkursie.

Do głosowania publiczności zakwalifikowano audiodeskrypcje do filmów:
„13 dni do wakacji” (skrypt: Bartosz Wokan, konsultacja: Magdalena Dudowicz)
„Franz Kafka” (skrypt: Izabela Künstler-Zawisza)
„Innego końca nie będzie” (skrypt: Alicja Maciejewska, konsultacja: Magdalena Dudowicz)
„Pod szarym niebem” (skrypt: Anita Fidyka)
„Próba łuku” (skrypt: Remigiusz Koziński)
„Skrzyżowanie” (skrypt: Alicja Maciejewska, konsultacja: Magdalena Dudowicz)
„Szkoda, że nareszcie” (skrypt: Julia Chętkowska, Ewa Ćwiek)

Gratulujemy twórcom i twórczyniom audiodeskrypcji do finałowej siódemki. Dziękujemy dystrybutorom i producentom za udostępnienie filmów na potrzeby głosowania publiczności – to gest mający duże znaczenie w budowaniu dostępności kina.

Powierzenie wyboru laureatki Nagrody Głównej nie ekspertom i profesjonalistom, ale właśnie publiczności z potrzebami w obszarze wzroku udowadnia, że kino może uwodzić nie tylko obrazem, a miłość do filmu może narodzić się w dialogu między ścieżką dźwiękową a audiodeskrypcją. To właśnie dzięki audiodeskrypcji, czyli słownemu opisowi świata przedstawionego na ekranie, osoby niewidome i słabowidzące mogą oglądać filmy, przeżywać je, interpretować, dyskutować z innymi widzami. Audiodeskrypcja odpowiada na realne potrzeby widowni, a jej tworzenie powinno być integralną częścią procesu powstawania dzieła filmowego

Co zdecydowało o wyborze finałowej siódemki?

O wyborze finałowych audiodeskrypcji profesjonalne Jury w składzie: Katarzyna Anzorge, Radosław Czerniakiewicz, Roman Roczeń i Artur Zaborski. Jury wybrało audiodeskrypcje, które najlepiej pokazały, że opis obrazu może stać się integralną częścią filmu.

Jurorzy oceniali nie tylko poprawność tekstu, lecz cały efekt, jaki audiodeskrypcja tworzy razem z obrazem, dialogami, muzyką i dźwiękiem. Liczyły się: precyzja opisu, trafny wybór szczegółów, literacka jakość języka, sposób wykorzystania przerw między dialogami, a także głos i interpretacja lektorska. Dobra audiodeskrypcja powinna wejść w rytm, ton i stylistykę filmu – nie może brzmieć jak osobny komentarz nałożony na gotowe dzieło.

Jury doceniało opisy, które pomagają zbudować obraz za pomocą konkretów, a jednocześnie nie przeładowują filmu informacjami i nie tłumaczą tego, co można samodzielnie odczytać z jego ścieżki dźwiękowej. Audiodeskrypcja nie powinna narzucać interpretacji – każdy widz dokonuje jej sam, na podstawie swojej wiedzy, doświadczeń i wyczucia języka filmowego. Ważne było również zachowanie emocjonalnej siły scen. Audiodeskrypcja nie powinna nazywać emocji ani łagodzić trudnych obrazów. Powinna przekazywać istotne elementy sceny tak, aby osoba niewidząca mogła sama przeżyć wzruszenie, napięcie, strach, zachwyt czy rozbawienie.

Teraz wybór należy do publiczności. Głos osób niewidomych i słabowidzących ma znaczenie: pokazuje twórcom, jakie rozwiązania naprawdę działają, wyznacza kierunek rozwoju audiodeskrypcji i pomaga budować kino dostępne na najwyższym poziomie. To nie jest tylko głos na jeden film – to głos za jakością, podmiotowym traktowaniem odbiorców i ich prawem do pełnego przeżywania kina.

Uroczyste wręczenie nagród odbędzie się 25 września 2026 roku podczas Młodej Gali 51. Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni. Przyznane zostaną Nagroda Główna Publiczności w wysokości 5 000 zł oraz Wyróżnienie Jury w wysokości 2 500 zł.

Konkurs Audiodeskrypcja Roku jest organizowany przez Stowarzyszenie De Facto i Fundację Kino Dostępne, w partnerstwie z Pomorską Fundacją Filmową w Gdyni, producentem Festiwalu Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni. Konkurs jest organizowany przy wsparciu Polskiego Instytutu Sztuki Filmowej.

Więcej informacji na audiodeskrypcjaroku.pl